تاریخ جنوب کاسپین در عصر سنگ (بخش دوم)

 سرزمین های نوار جنوبی دریای کاسپین موقعیت طبیعی و جغرافیای و شرایط اقلیمی ساختار ویژه و مشابه ای دارند و  در عصر سنگ هیچ مرزی بین سه استان گیلان و ماززندران و گلستان نبود . به دلیل کمبود آثار زمین شناسی در عصر سنگ می توان یافته ها در استان های دیگر را به هم تعمیم داد.

 

http://www.mediafire.com/convkey/a168/updzggt08u9ygygzg.jpg?size_id=3   http://www.mediafire.com/convkey/ceca/mygihzn5dpavwsgzg.jpg?size_id=3

 

هوتو نام غاری است در نزدیکی بهشهر و در روستای تروجن (شهیدآباد) که قدمت تاریخی دارد و آثار باستانی مهمی درباره زندگی انسان‌های اولیه در آن پیدا شده‌است. این غار در دامنه کوه البرز و رو به غرب و در ابتدای ورودی شهر بهشهر و در فاصله پنجاه متری جفت خود، غار کمربند قرار گرفته‌است و دارای دو مدخل در دو ارتفاع مختلف و یک سوراخ تهویه در سقف است .در این مکان کشف شده شامل نشانه‌هایی از دوران یخچال، عهد آهن، نوسنگی، آغاز پارینه سنگی و اشیائی از سنگ چخماق که مربوط به پارینه سنگی بوده یافت شده‌است. دانشمندان با کنار هم گذاشتن تکه های جمجمه پیدا شده از سه انسان، به مدل جمجمه این انسان ها دست یافتند. شکل جمجمه اسکلت های پیدا شده در این غار با اسکلت های انسان نئاندرتال و انسان های پیلت داون که در زمان مشابه زندگی میکردند تفاوت داشته و تا حد زیادی مشابه جمجمه انسان امروزی است.

 

غار کمربند در روستای تروجن (شهیدآباد) شهرستان بهشهر در استان مازندران ایران واقع است. این غار در همسایگی غار هوتو بوده و در آن ابزارهای شکار و آثاری از دوران‌های پارینه‌سنگی و میان‌سنگی کشف شده‌است. در دوران معاصر، کارلتون استیونز کون برای اولین بار به کاوش غار طی ۱۹۴۹ تا ۱۹۵۱ پرداخت. این غار و غار کمربند، به لحاظ کشف اسکلت انسان با قدمت هفتادوپنج هزار سال معروفیت جهانی دارد. انسان ها پس از خروج از غار های کمربند و هوتو وارد محوطه باستانی گوهر تپه شدند .

 

گوهر تپه در دشت رسوبی واقع شده که در جنوب آن ارتفاعات با پوشش جنگلی و کوهستان سر سبز قرار گرفته است. همچنین تراس های مناسب و دشت های میان کوهی در ارتفاعات منتهی به دشت ها از مکان های قابل جذب نخستین گروه های ساکن در منطقه بود که شواهدی از دوران پارینه سنگی و فرا پارینه سنگی در این دره ها به دست آمده است. با گذشت زمان مردم ساکن در غار ها با از بین رفتن مکانهای قبلی به مکانهای بالاتر آمده اند. در عصر نوسنگی شکل زندگی روستا نشینی داشته اند. در گوهر تپه ابزارهای سنگی زیادی بدست آمده که از آن جمله می توان به تیغه ها، تراشه ها و هاون های سنگی اشاره کرد که از کانی های چرت و فلینت در میان لایههای سنگ آهک منطقه به دست آمد و کاربرد این ابزارهای سنگی جهت درو کردن غلات، تکه کردن گیاهان و گوشت حیوانات و آسیاب کردن گندم و دانه های گیاهی بوده است.

 

تا ۱۰ هزار سال پیش امکان حضور انسان در بخش جلگه ای گیلان و مازندران و کوهستان های پوشیده از جنگل وجود نداشت . انسان در این دوره با فناوری عصر سنگ قادر به ساخت پناهگاه در این مناطق جلگه ای و پوشیده از جنگل نبود.
بعد از دوران یخبندان به دلیل معتدل شدن آب و هوای جنوب کاسپین در این دوره شرایط برای ورود انسان هایی که در دشت قزوین استقرار یافته بودند مهیا شد . احتمالا در عصر نوسنگی بخش‌هایی از جلگه‌های گیلان در امتداد و حاشیه رودخانه‌ها و ساحل دریا و به ویژه حاشیه رودخانه سفیدرود به تصرف انسان درآمده اند . انسان ها در این دوره با ساختن خانه های سنگی دوره شکار را کنار گذاشته و به فکر اهلی کردن حیوانات و کشاورزی افتادند . در این دوره از عصر سنگ به دلیل هوازدگی اکثر اثر های سنگی نابود شده اند و شواهد زیادی دیده نشده است .  

 

منابع :

[۱]-انسان هوتو، Hotu Man

[۲]-تصاویر غار هوتو و کمربند

[۳]-کتاب کتاب میراث فرهنگی استان قزوین، محوطه های باستان شناختی استان قزوین
[۳]-ایران در پیش از تاریخ، دکتر صادق ملک شهمیرزادی، تصاویر تپه زاغه

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *